Welosiped dünýäde ekologiýa taýdan iň arassa, elýeterli we ygtybarly ulag görnüşi hökmünde giňden ulanylýar. Welosipediň oýlap tapylan döwri 1870-nji ýyllara gabat gelýär. Welosiped diňe bir adam tarapyndan oýlanyp tapylmandyr. ХVIII asyra çenli dürli pikirler we oýlap tapyşlar öňe sürlüpdir. Käbir maglumatlarda, welosipediň käbir çyzgylaryny Leonardo da Winçiniň eserlerinde hem duş gelnendigini belleýärler. Welosiped sporty özüniň taryhyny XIX asyrdan alyp gaýdýar. Aşgabatda ilkinji welosipedçiler jemgyýeti 1894-nji ýylda döredilýär.
Bu jemgyýetiň welosipedçileriniň ilkinji ýaryşy 1895-nji ýylda geçirilipdir. “Welosiped” adalgasy “velos” (çalasyn) we “pes” (aýak) diýen latyn sözlerinden gelip çykýar. Häzirki wagtda ýurdumyzda hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda welosiped sportunyň ösdürilmegine uly üns berilýär. Welosiped sporty beden we psihiki sagdynlygy, fiziki işjeňligi gowulandyrmagyň möhüm serişdesi bolup hyzmat edýär. Welosiped dünýäde iň köp ýaýran ulag serişdesi hasaplanylýar. Munuň bilen baglanyşykly, Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasy 2018-njy ýylyň 12-nji aprelinde Türkmenistanyň başlangyçlaryny nazarda tutup, her ýylyň 3-nji iýunyny “Bütindünýä welosiped güni” diýip yglan etmek hakynda Kararnama kabul etdi.
Sagdyn durmuş ýörelgesine eýermekde welosiped sportunyň hyzmaty örän uludyr. Sportuň islendik görnüşi bilen meşgullanýan adam öz erkini, ukybyny, zehinini çydamlylyk, paýhaslyk, giň göwünlilik ýaly oňat häsiýetler bilen terbiýeleýär. Häzirki wagtda Türkmenistanda welosport bilen türgenleriň bir topary däl-de, müňlerçe adam meşgullanýar. Çünki ýygy-ýygydan geçirilýän köpçülikleýin welosipedli ýörişlere her gezek ildeşlerimiziň müňlerçesi uly ruhubelentlik bilen gatnaşýarlar.
Toýlaryň toýa ulaşýan günlerinde Türkmenistan döwletimiziň ähli ýerlerinde şeýlede Lebap welaýatynyň Taryhy we ülkäni öwreniş muzeýinde Bütindünýä welosiped güni mynasybetli “Welosiped-sagdynlygyň girewi” atly gurnalan wagtlaýyn sergini guramagyň esasy maksady, Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe ýurdumyzyň sport ulgamyny düýpli özgertmek, türkmen sportunyň dünýädäki abraýyny belende götermek, şeýle hem ýurdumyzyň ýaşlaryny sporta giňden çekmek, döwletimiziň sport hem-de sagdyn pikirli, zähmetsöýer, ýokary medeniýetli ýaşlary ýetişdirmekden ybarat bolup durýar.
Gurnalan sergide Gahryman Arkadagymyzyň türkmen sporty bilen baglanşykly ýazan kitaplary, Türkmenabat şäherinde geçirilen köpçülik çäreleri barada gürrüň berýän welosipet ýaryşyndaky fotosuratlardan pursatlar görkezilýär. Bu ýerde Lebap welaýatynyň bedenterbiýe we sport baradaky baş müdirliginiň we Türkmenabat şäheriniň sport mekdepleriniň kubok we medallary, welosipediň taryhy baradaky ylmy maglumatlar ýerleşdirilendir.
